Teolojik-Politik Inceleme, uc yuz yildan fazla bir sure once yazildiginda, "dinini inkar eden Yahudi'nin cehennemde seytanla birlikte yazdigi kitap" diye adlandirilmisti. Bugun, yine, farkli sozcuklerle de olsa benzer elestirilerle karsilasabilir. Belki de, manidar olan, dusunce tarihinin en cok tepki almis kitabinin, ilk satirindan son satirina dek, tavizsiz bir ifade ozgurlugu ve demokrasi savunusu olmasidir. Spinoza, ifade ozgurlugune din adina ya da devlet adina getirilen sinirlar kaldirilmadan demokrasiden sozedilemeyecegini, demokrasinin insan dogasina en uygun rejim, demokratik bir siyasi butunun gercek amacinin da ozgurluk oldugunu yuzyillar once soylemisti. Modern zihniyeti sorgulamanin, insani bir kolelikten kurtarirken, bu kez dinsel koleligin kucagina dusurmek anlamina gelmedigini de… Teolojik-Politik Inceleme, Latince Fokke Akkerman edisyonunu temel alan Jacqueline Lagrée ve Pierre-Francois Moreau'nun yaptiklari Fransizca ceviriye (1999) dayanmaktadir. Ayrica, Charles A